0898 799 779

#1 QUÁ TRÌNH XÂY DỰNG TƯ DUY THIẾT KẾ KIẾT TRÚC (P1)

* Đây là bản dịch tiếng việt một bài luận văn nhỏ tổng kết Licence 3 của tôi về quá trình 3 năm học đại học  ngành kiến trúc tại trường Đại học kiến trúc quốc gia Paris La Villette (2012-2015)

LỜI NÓI ĐẦU

Từ suy nghĩ đến thể hiện – quá trình thay đổi cách nhìn về kiến trúc

Trước khi bắt đầu học ENSA PLV, tôi đã trải qua một năm tại trường ĐHKT HCM. Quảng thời gian này tuy ngắn nhưng cho tôi những nền tảng kiến thức và quan niệm đầu tiện về nghề nghiệp kiến trúc sư. Tuy nhiên, ngoài những kiến thức và kĩ năng bổ ích, tôi nhận ra một số vấn đề trong phương pháp giảng dạy và định hướng cho sinh viên năm nhất mà mình cho rằng chưa thật sự hợp lí. Đó chính là việc định hướng tư duy thiết kế thiên về lớp vỏ hình khối thay vì nội dung, về thẩm mĩ thể hiện thay vì giá trị thực sự của đồ án. Đồ án đầu tiên của học kì là một đồ án diễn họa. Mục đích của đồ án là nhằm luyện kĩ năng thể hiện một công trình mẫu bằng việc sử dụng các kĩ năng diễn họa kĩ thuật, màu sắc, bố cục, chữ viết. Tác phẩm được giáo viên đánh giá dựa trên thẩm mĩ thể hiện, sinh viên thậm chí có thể đạt điểm tuyệt đối mà không cần hiểu về công trình. Thậm chí trong những đồ án thiết kế nhỏ khác, kĩ năng thể hiện luôn được đặt lên hàng đầu trong khung điểm. Cách ra đề và đánh giá như thế này đã vô tình tạo ra những tư duy sai lệch cho lứa sinh viên non trẻ về cách nhìn nhận kiến trúc.

Quá trình học tập ở trường La Villette đã thay đổi hoàn toàn những quan niệm của tôi trước đó. Tôi được khám phá một phương pháp giảng dạy hoàn toàn khác biệt với những giáo trình đa dạng, tư duy mở rộng và không bị gò ép trong khuôn khổ : cách giáo viên dạy chung tôi suy nghĩ về một vấn đề, cách làm việc để đi từ ý tưởng đến thể hiện,… Không chỉ môn đồ án kiến trúc mà cả những môn học khác cũng như những chương trình hội thảo, triển lãm, du lịch, tất cả không chỉ nhằm cung cấp kiến thức chuyên môn mà còn giúp xây dựng cho sinh viên một hệ tư duy vững chắc cho quá trình học cao hơn.

Bài viết này chính là cơ hội để tôi nhìn lại 3 năm học Đại học của mình – một quá trình xây dựng tư duy, khám phá, đào sâu  lựa chọn.

 

Bài viết gồm 3 phần chính : TRANG BỊ, THIẾT KẾ, SUY NGHĨ.  Vì độ dài của bài viết, tôi sẽ chia ra và đăng thành 3 phần.

TRANG BỊ

Tư duy đánh giá

esprit critiqueTrong môi trường giảng dạy cũng như trong cuộc sống hằng ngày, chúng ta tiếp cận với vô vàn nguồn thông tin khác nhau. Tiếp nhận, phân tích, chọn lọc là một quá trình cần thiết để biến những « dữ liệu » tiếp nhận thành thông tin, thành kiến thức. Ngoài khả năng đánh giá cần thời gian luyện tập thì thói quen suy nghĩ, nghi vấn cũng vô cùng cần thiết

Trong quá trình học, đặc biệt là môn đồ án, sinh viên sẽ khá quen thuộc với những câu hỏi của giáo viên đại loại như: “Tại sao em làm thế này? Nhằm mục đích gì? Tại sao lựa chọn này lại tối ưu hơn những lựa chọn khác?”. Tôi dần nhận ra kiến trúc là một ngành nghệ thuật xây dựng, nhưng cũng là một môn khoa học nghiêm túc. Kiến trúc có thể được bắt nguồn với những ý tưởng cảm tính, nhưng để hoạt động nó cần phải được xây dựng trên những cơ sở lập luận rõ ràng. Giáo viên vì thế luôn yêu cầu và khuyến khích sinh viên phải học cách lập luận trong mỗi bước phát triển đồ án, không có những chọn lựa, những phương án mang tính ngẫu nhiên, cảm tính. Quá trình học tập đã giúp tôi cải thiện tư duy lập luận của mình, học thói quen quan sát, đánh giá, đặt câu hỏi cho mỗi thông tin tiếp nhận.

Học tập là một quá trình thường xuyên và liên tục

DSC_0101Kiến trúc là một lĩnh vực tương đối đặc biệt. Nó liên quan mật thiết đến cuộc sống hàng ngày : đó là không gian chúng ta ở, là con đường mà chúng ta băng qua là những dịch vụ mà chúng ta sử dụng hàng ngày,… Kiến trúc bao quanh chúng ta và cuộc sống trở thành một nguồn kiến thức có thể được tiếp cận dễ dàng bởi tất cả mọi người. Nhưng để có thể học được từ nó, chúng ta cần có thói quen sử dụng óc quan sát.

Mỗi ngày, tôi sử dụng phương tiện công cộng để đi đến trường, cuối tuần thì đi chợ ở siêu thị hay thỉnh thoảng đi dạo trong trung tâm thành phố,…Thông qua những trải nghiệm hàng ngày đó, tôi có thể quan sát được thói quen lối sống của người dân, cách những không gian công cộng vận hành, cách con người sống trong không gian kiến trúc. Tôi luôn cố gắng giữ một thói quen để ý quan sát cuộc sống xung quanh mình. Tôi bắt đầu thói quen ghi chép khá sớm, vì thế luôn mang bên mình một cuốn sổ tay để có thể ghi ra những suy nghĩ, cảm nhận của mình một cách tức thời. Tôi nhận ra khi mình bắt đầu ghi chép lại, dù là một vài phác thảo nhanh hay những ghi chú ngắn gọn, những thông tin mà mình tiếp nhận sẽ biến thành những kiến thức được nắm bắt, những suy nghĩ bất chợt trong đầu được truyền tải thành những hình ảnh có thể được lưu giữ. Tất cả những trải nghiệm, quan sát hàng ngày xây dựng nên một cơ sở dữ liệu thực tế giúp ích cho tôi rất nhiều trong những đồ án kiến trúc từng làm.

Nguồn: gachatelier – Trần Quốc Bảo

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *